Manager Productontwikkeling & Beheer – Nictiz
“Een gesprek is alleen waardevol als de informatie die erbij hoort klopt, deelbaar is en op het juiste moment beschikbaar komt.”
Proactieve zorgplanning vraagt om meer dan goede gesprekken: het vraagt om goede informatie. Daar werkt Walter Kraan dagelijks aan bij Nictiz, de landelijke kennisorganisatie voor digitale gegevensuitwisseling in de zorg. Hij ontwikkelt en beheert de informatiestandaarden die ervoor zorgen dat behandelwensen en -grenzen eenduidig kunnen worden vastgelegd én gedeeld.
Zijn drijfveer komt voort uit de praktijk. Jarenlang kookte Walter als vrijwilliger in een hospice, waar hij van dichtbij zag wat er gebeurt als informatie over wensen rondom het levenseinde ontbreekt. “Dan moet je als zorgverlener soms gissen. Dat raakt me nog steeds. Juist daarom geloof ik zo sterk in PZP.”
Waarom Nictiz zich aansloot bij de PZP-coalitie
Hoewel PZP niet in de officiële opdracht lag van Nictiz, zag Walter al snel dat regionale initiatieven vastliepen op dezelfde vragen: hoe leg je behandelwensen eenduidig vast, en hoe wissel je ze veilig en uniform uit?
Tijdens een landelijke sessie in 2023 groeide het besef: regio’s waren bereid hun eigen oplossingen los te laten en samen te werken. “Dat is bijzonder. En het was voor ons de reden om aan te haken.”
Nictiz organiseerde een Design Week waarin zorgprofessionals, leveranciers en beleidsmakers samenwerkten aan één landelijke basis voor PZP. “Binnen zes weken stond er een fundament. Binnen een jaar lagen er informatiestandaarden én een testomgeving. Dat is uitzonderlijk snel.”
De drie pijlers: taal, techniek en proces
Volgens Walter staat PZP op drie pijlers:
- Eenheid van taal
Duidelijke definities van behandelwensen, grenzen en betrokkenheid. - Eenheid van techniek
Leveranciers moeten dezelfde standaard gebruiken, zodat informatie overal hetzelfde wordt vastgelegd. - Eenheid van proces
Regio’s mogen het anders organiseren, maar het fundament moet gelijk zijn. “Zonder die basis krijg je nooit betrouwbare gegevens.” IT is daarin altijd ondersteunend. “Digitalisering is geen doel op zich. Het begint bij de patiënt en de zorgverlener.”
“Onze inhoudelijke zorg is fantastisch. Maar onze digitale organisatie is nog onvolwassen.”
Digitalisering in de zorg: ‘We zitten in de puberteit’
Walter vergelijkt de zorgsector met de bankenwereld, waar hij eerder werkte. “Banken concurreerden ooit op infrastructuur. Tot ze beseften dat ze dat samen moesten organiseren. Pas daarna konden ze zich onderscheiden.”
De zorg staat volgens hem op precies dat moment. “Onze inhoudelijke zorg is fantastisch. Maar onze digitale organisatie is nog onvolwassen. Pas als we die basis gezamenlijk neerzetten, kunnen we echt vooruit.”
Wat PZP hem leerde
Walter ziet twee belangrijke lessen:
- Regio’s zijn de motor van vernieuwing. Landelijke standaarden slagen alleen als de praktijk meekijkt en meebouwt.
- De sector moet durven kiezen. “We doen te veel tegelijk. Prioriteiten stellen is essentieel.”
De toekomst van PZP
Walter hoopt dat PZP een voorbeeld wordt voor bredere samenwerking in de zorg. Met duidelijke landelijke afspraken, regionale uitvoering en een doorlopende wisselwerking tussen praktijk en standaard.
Zijn metafoor: de hink-stap-sprong.
“Eerst de hink: interne samenwerking verbeteren. Dan de stap: betere afstemming met regio’s en leveranciers. Daarna pas komt de sprong: digitale ondersteuning die echt werkt voor de zorg.”
De mens achter de standaardisatie
Naast zijn werk blijft het vrijwilligerswerk in het hospice een belangrijke herinnering aan waarom goede informatie ertoe doet. “Daar leer je wat echt belangrijk is. Een gesprek is alleen waardevol als de informatie die erbij hoort klopt, deelbaar is en op het juiste moment beschikbaar komt.”
Zijn boodschap aan de sector
“Begin bij de zorgverlener en patiënt. Organiseer samen de basis. En durf te kiezen.”