“Proactieve zorgplanning gaat niet over systemen, maar over het juiste gesprek op het juiste moment.”
Dr. Annemieke van der Padt-Pruijsten beweegt zich moeiteloos tussen verschillende werelden: ziekenhuiszorg, de digitale zorginfrastructuur en het landelijke netwerk rond proactieve zorgplanning (PZP Coalitie). Als internist in het Maasstad Ziekenhuis en Spijkenisse MC combineert Annemieke van der Padt-Pruijsten haar klinische werk met brede ervaring op het snijvlak van zorg, ICT en beleid. Ze is voorzitter van de gebruikersgroep van ChipSoft, medisch leider Palliatieve en Proactieve Zorg bij Digizorg en nieuw lid van de stuurgroep van de PZP-Coalitie. Vanuit haar promotieonderzoek en diverse implementatietrajecten rond digitale zorgpaden voor palliatieve zorg en proactieve zorgplanning heeft ze een scherp overzicht van hoe zorgprofessionals, systemen en beleid samenkomen rond één centrale vraag: hoe zorgen we dat zorg beter aansluit bij wat mensen echt willen?
Proactieve zorgplanning als gedeelde verantwoordelijkheid
Voor Annemieke is Proactieve zorgplanning (PZP) geen nieuw concept, maar wel een thema dat steeds urgenter wordt. “In de dagelijkse praktijk zie ik hoe vaak beslissingen onder tijdsdruk worden genomen, terwijl je eigenlijk eerder het gesprek had willen voeren. PZP draait om vooruitdenken, samen met de patiënt, zodat zorg op cruciale momenten beter aansluit bij iemands waarden en wensen.”
Volgens haar vraagt dat niet alleen iets van individuele zorgverleners, maar van het hele zorgsysteem. “Het is geen taak van één discipline. Huisartsen, specialisten, verpleegkundigen en wijkzorg: iedereen speelt een rol. Juist daarom is goede afstemming en vastlegging zo belangrijk.”
“Het gevaar is dat we denken dat het probleem is opgelost zodra iets is vastgelegd in het EPD.”
De rol van digitalisering: middel, geen doel
Vanuit haar betrokkenheid bij ChipSoft ziet Annemieke van dichtbij hoe digitale systemen PZP kunnen ondersteunen, maar ook waar het schuurt. “Techniek kan helpen om informatie beschikbaar te maken op het juiste moment, voor de juiste professional. Het gevaar is alleen dat we denken dat het probleem is opgelost zodra iets is vastgelegd in het EPD.”
Annemieke benadrukt dat digitalisering altijd dienend moet zijn aan het gesprek. “Een goede registratie is waardevol, maar alleen als het voortkomt uit een echt gesprek met de patiënt. Anders blijft het een vinkje in het systeem.”
Over de PZP-Coalitie
De kracht van de PZP-Coalitie zit voor Annemieke in de brede samenwerking. “Wat ik sterk vind, is dat hier niet één perspectief domineert. Zorgverleners, patiëntenorganisaties, kennisinstituten en ICT-partijen denken samen na over hoe PZP beter kan landen in de praktijk.”
Als lid van de stuurgroep ziet ze haar rol vooral als verbindend. “Ik probeer steeds de vertaalslag te maken tussen de praktijk van het ziekenhuis, de mogelijkheden van systemen en de doelen van de coalitie. Dat gesprek is soms complex, maar juist daarin zit de vooruitgang.”
Uitdagingen in de praktijk
Een van de grootste uitdagingen blijft volgens Annemieke het moment waarop PZP wordt besproken. “Het vraagt lef om het gesprek op tijd te voeren, voordat er sprake is van een acute situatie. Dat voelt soms ongemakkelijk, terwijl patiënten en hun naasten achteraf vaak aangeven dat ze blij zijn dat het gesprek er was.”
Daarnaast speelt tijdsdruk een grote rol. “Zorgverleners willen dit goed doen, maar ervaren vaak onvoldoende ruimte. Daarom is het zo belangrijk dat PZP niet wordt gezien als ‘extra taak’, maar als onderdeel van goede zorg.”
Vooruitkijken
Voor de toekomst hoopt Annemieke dat PZP vanzelfsprekender wordt. “Dat het niet iets bijzonders is, maar geïntegreerd in hoe we zorg organiseren. Dat vraagt om scholing, goede ondersteuning en systemen die meebewegen met de praktijk.”
Haar wens voor de PZP-Coalitie is helder:
“Blijf verbinden, blijf luisteren naar de praktijk en blijf kritisch op de rol van technologie. Want uiteindelijk gaat PZP niet over data, maar over mensen.”